پرواز را بلد است، اما ماندن را چطور؟

این پرواز قرار است کجا فرودبیایید؟

بازگشت کرمانشاه به لیگ برتر هندبال، فرصتی ارزشمند است. فرصتی که اگر با پشتوانه‌سازی و برنامه‌ریزی همراه نشود، می‌تواند دوباره به یک حضور کوتاه‌مدت ختم شود.

حسین قبادی اصل، خوربران؛ بازگشت یک تیم به لیگ برتر هندبال کشور، بدون تردید اتفاقی مهم و امیدوارکننده برای هر استان و شهری است که سال‌ها از سطح اول مسابقات باشگاهی دور بوده است. حالا پس از چند سال، نام کرمانشاه دوباره در جمع تیم‌های حاضر در بالاترین سطح هندبال باشگاهی ایران دیده خواهد شد. اتفاقی که می‌تواند شور و انگیزه تازه‌ای به هندبال استان بدهد و نسل جدیدی از علاقه‌مندان این رشته را با فضای حرفه‌ای هندبال آشنا کند.

درست در کنار این اتفاق خوشایند، یک سؤال مهم هم وجود دارد. سؤالی که شاید امروز چندان جدی به نظر نرسد، اما پاسخ آن می‌تواند آینده هندبال کرمانشاه را تعیین کند: «این پرواز قرار است کجا فرود بیاید؟»

این سؤال نه از سر مخالفت با حضور پرواز هوانیروز در اسلام‌آبادغرب است و نه نادیده گرفتن زحمات مجموعه‌ای که بیش از یک دهه در هندبال کشور فعالیت کرده است. اتفاقاً برعکس: شناخت سابقه این باشگاه نشان می‌دهد که پرواز هوانیروز یکی از مجموعه‌هایی است که طی سال‌های گذشته برای هندبال کشور خدمات قابل توجهی داشته است.

پرواز؛ باشگاهی که از پله‌ها بالا آمد چراکه باشگاه پرواز هوانیروز فعالیت خود را در هندبال از سطوح پایین‌تر آغاز کرد و مسیر حضور در هندبال حرفه‌ای را پله‌پله طی کرد. از رقابت‌های استانی و قهرمانی استان اصفهان گرفته تا لیگ دسته دوم، لیگ دسته اول و در نهایت رسیدن به لیگ برتر.

این مسیر، مسیر ساده‌ای نیست چون حضور در لیگ برتر شاید در نگاه نخست تنها به معنای داشتن یک تیم بزرگسالان باشد، اما پشت این اتفاق سال‌ها هزینه، مدیریت، برنامه‌ریزی، تمرین، کشف استعداد و تحمل فشارهای مختلف قرار دارد.

پرواز هوانیروز در سال‌های فعالیت خود، علاوه بر حضور در بالاترین سطح هندبال باشگاهی کشور، نقش دیگری نیز داشته است. این باشگاه بازیکنانی را که در آستانه ورود به خدمت سربازی قرار داشته‌اند، جذب کرده و این فرصت را در اختیار آنها گذاشته تا دوران خدمت خود را در محیط ورزشی سپری کنند و همچنان در سطح اول هندبال ایران به فعالیت خود ادامه دهند.

این موضوع به‌خصوص برای هندبالیست‌های جوان اهمیت زیادی دارد. چرا که می‌تواند فاصله میان دوران جوانی و ادامه فعالیت حرفه‌ای آنها را کمتر کند و مانع از خروج بسیاری از استعدادها از چرخه رقابت حرفه‌ای شود.

پرواز همچنین طی سال‌های گذشته بازیکنان جوان زیادی را در ترکیب خود دیده و حتی در مقاطعی یکی از تیم‌های خوب و مدعی لیگ برتر بوده است. حضور بازیکنان ملی‌پوش و کمک به تیم‌های ملی رده‌های پایه، به‌خصوص تیم ملی جوانان، بخش دیگری از کارنامه این باشگاه است.

بنابراین قرار نیست در این یادداشت، خدمات پرواز نادیده گرفته شود؛ اتفاقاً باید تأکید کرد که پرواز برای هندبال کشور یک باشگاه صرفاً مصرف‌کننده نبوده و در طول سال‌ها برای رسیدن به جایگاه فعلی خود مسیر طولانی را طی کرده است.

اما مسئله از جایی آغاز می‌شود که به سال‌های اخیر نگاه می‌کنیم، پروازِ بی‌قرار، از اصفهان تا شهرری و حالا اسلام‌آبادغرب، پرواز هوانیروز سال‌ها در اصفهان فعالیت کرد، شهری که می‌توان آن را زادگاه این مجموعه در هندبال دانست. سال گذشته، محل فعالیت این تیم از اصفهان به شهرری تهران منتقل شد و حالا در فصل جدید، امتیاز این تیم به اسلام‌آبادغرب در استان کرمانشاه منتقل شده است.

یعنی در فاصله‌ای کوتاه، یک باشگاه از اصفهان به شهرری و سپس از شهرری به اسلام‌آبادغرب رسیده است. همین جابه‌جایی‌ها یک علامت سؤال جدی ایجاد می‌کند. باشگاهی که طی دو سال، دو بار محل فعالیت خود را تغییر داده، چقدر می‌تواند برای یک استان به‌عنوان یک سرمایه بلندمدت تلقی شود؟

البته هیچ‌کس نمی‌تواند با قطعیت بگوید پرواز در آینده چه تصمیمی خواهد گرفت. شاید این تیم سال‌ها در اسلام‌آبادغرب بماند، شاید حتی تبدیل به یکی از قطب‌های هندبال استان شود و شاید اتفاقات دیگری رقم بخورد.مدیریت ورزشی حرفه‌ای یعنی اینکه تنها بر اساس «امید» تصمیم نگیریم. بلکه برای «احتمال‌های مختلف» نیز برنامه داشته باشیم.

مدیران هندبال کرمانشاه باید هوشیار باشند. کرمانشاه نباید آینده هندبال خود را به ماندن یک امتیاز گره بزند چراکه کرمانشاه دو بار این مسیر را تجربه کرده است و نگرانی امروز هندبال دوستان، ریشه در تجربه‌های گذشته دارد.
هندبال کرمانشاه پیش از این نیز حضور در سطح اول کشور را تجربه کرده است. تیم‌ شیرین فراز(کارگران) در دوره‌ ایی نماینده هندبال استان در سطح اول هندبال کشور بود و این حضور باعث شد نام کرمانشاه در سطح ملی مطرح باشد.

وقتی آن تیم‌ از چرخه مسابقات خارج شد، هندبال استان نیز با خلأ بزرگی مواجه شد. مدتی طول کشید تا دوباره نماینده‌ای از کرمانشاه به سطح اول هندبال کشور برسد. زاگرس برگشت و تیمی که توانست در لیگ برتر حضور پیدا کند، افتخاراتی به دست آورد و دوباره شور و هیجان را به هندبال استان بازگرداند. با پایان تیمداری زاگرس در لیگ برتر، دوباره همان اتفاق تکرار شد. چراغ لیگ برتر در کرمانشاه خاموش و چند سال دیگر، هندبال استان از بالاترین سطح رقابت باشگاهی کشور دور ماند. حالا دوباره پرواز هوانیروز آمده است تا این چراغ را روشن کند.

اگر روزی پرواز از کرمانشاه رفت، چه چیزی از این حضور برای هندبال استان باقی خواهد ماند؟ اگر پاسخ این سؤال فقط «خاطره چند فصل حضور در لیگ برتر» باشد، یعنی دوباره اشتباه گذشته را تکرار کرده‌ایم. هدف باید ماندگاری هندبال باشد، نه فقط ماندگاری یک تیم چرا که آمدن پرواز به اسلام‌آبادغرب یک فرصت است. اما این فرصت زمانی ارزشمند خواهد بود که از آن برای ساختن زیرساخت استفاده کنیم.

مدیران هندبال استان، هیأت هندبال، باشگاه‌ها و مسئولان ورزش باید از همین امروز نگاه خود را از «تیمداری» فراتر ببرند. حضور یک تیم در لیگ برتر زمانی برای یک استان ارزشمند است که بتواند به توسعه هندبال در آن استان کمک کند. این یعنی: آکادمی ایجاد شود، رده‌های پایه فعال شوند، استعدادها شناسایی شوند، بازیکنان بومی فرصت حضور پیدا کنند، مربیان جوان تربیت شوند و مسیر رسیدن یک کودک کرمانشاهی از سالن هندبال تا لیگ برتر مشخص باشد.

این همان چیزی است که می‌تواند هندبال کرمانشاه را ماندگار کند و پرواز باید سکوی پرتاب استعدادهای کرمانشاه باشد اگر قرار است پرواز هوانیروز در اسلام‌آبادغرب حضور داشته باشد، چرا نباید این حضور تبدیل به فرصتی برای استعدادهای بومی شود؟ کرمانشاه تنها به شهر کرمانشاه محدود نمی‌شود و جوانرود، گیلانغرب، اسلام‌آبادغرب، کرمانشاه و دیگر شهرهای استان، استعدادهایی دارند که شاید فقط به یک فرصت نیاز داشته باشند.

در سالن‌های کوچک و بزرگ استان، نوجوانانی تمرین می‌کنند که شاید امروز نامشان برای کسی شناخته‌شده نباشد، اما اگر درست آموزش ببینند و در یک مسیر حرفه‌ای قرار بگیرند، چند سال بعد می‌توانند پیراهن تیم لیگ برتری استان را بر تن کنند. 
پرواز می‌تواند در این مسیر نقش مهمی داشته باشد و ترکیب بازیکنان باتجربه لیگ برتری در کنار جوانان مستعد استان می‌تواند یک مدرسه واقعی برای هندبال کرمانشاه باشد و قرار نیست تمام بازیکنان بومی یک‌شبه تبدیل به ستاره شوند ، پشتوانه‌سازی یک فرآیند چندساله است چون بازیکن ۱۸، ۱۹ یا ۲۰ ساله باید فرصت داشته باشد کنار بازیکن باتجربه تمرین کند، مسابقه ببیند، اشتباه کند، تجربه کسب کند و آرام‌آرام به بازیکن سطح اول تبدیل شود. اگر چنین اتفاقی رخ دهد، حتی اگر چند سال بعد پرواز تصمیم گرفت مقصد دیگری را انتخاب کند، کرمانشاه صاحب بازیکن، مربی و ساختار خواهد بود. این همان چیزی است که باید از امروز ساخته شود.

تجربه زاگرس، الگویی که نباید فراموش شود، در همین میان، فعالیت‌های آکادمیک و پشتوانه‌سازی که باشگاه زاگرس اسلام‌آبادغرب دنبال می‌کند، می‌تواند یک نمونه قابل توجه باشد، در صحبت‌هایی که از سوی مهندس یونس محمدی، رئیس هیأت هندبال استان کرمانشاه، و سجاد اعظم، مدیرعامل باشگاه زاگرس اسلام‌آبادغرب، درباره ضرورت پشتوانه‌سازی، استفاده از بازیکنان بومی و توجه به رده‌های پایه مطرح شده، یک نکته مهم وجود دارد:

هندبال استان برای ماندن در سطح اول، نیازمند بازیکن بومی است. استان یک بار هزینه از دست رفتن شیرین‌فراز و کارگران را داده است، یک بار نیز تجربه زاگرس را پشت سر گذاشته است و نباید اجازه داد تجربه سوم نیز به همان سرنوشت ختم شود و البته هوادار صبور باشد، از پرواز قهرمانی نخواهیم یک نکته دیگر نیز باید به آن توجه کرد و آن، رفتار هواداران و هندبال‌دوستان استان است. بازگشت به لیگ برتر اتفاق مهمی است، اما نباید از همان روز اول تمام فشارها روی تیم برای کسب نتیجه باشد؛ اگر قرار است این تیم به سمت پشتوانه‌سازی حرکت کند، باید به مدیران و کادر فنی فرصت داد.

نباید انتظار داشت تمام استعدادهای جوان در اولین فصل بدرخشند. نباید انتظار داشت تیمی که تازه وارد استان شده، بلافاصله قهرمان لیگ شود. گاهی ارزش یک تیم در تعداد جام‌هایی که می‌گیرد نیست. بلکه در تعداد بازیکنانی است که برای آینده تربیت می‌کند. بنابراین در یکی دو فصل پیش رو، شاید بهتر باشد مطالبه اصلی هواداران این نباشد که «چرا قهرمان نشدیم؟» بلکه سؤال این باشد: چند بازیکن جوان کرمانشاهی به تیم اضافه شدند؟ چند استعداد از شهرستان‌های استان شناسایی شدند؟ آکادمی چه تعداد بازیکن تربیت کرد؟ و مهم‌تر از همه: اگر پرواز فردا رفت، ما چه چیزی برای ادامه مسیر داریم؟ اسپانسر: حلقه گمشده ماندگاری موضوع دیگری که نباید از آن غافل شد، اقتصاد ورزش است. هندبال برای ادامه حیات در لیگ برتر نیازمند منابع مالی پایدار است.
بنابراین در کنار حضور پرواز، مدیران ورزش استان باید به فکر ایجاد یک پشتوانه اقتصادی برای هندبال کرمانشاه نیز باشند. نباید همه چیز به یک باشگاه یا یک مجموعه وابسته باشد.

باید از همین امروز برای جذب اسپانسرهای بومی و اقتصادی استان برنامه‌ریزی کرد. مجموعه‌هایی که اگر روزی پرواز تصمیم به انتقال امتیاز گرفت، بتوانند وارد میدان شوند و چراغ هندبال استان را روشن نگه دارند. اسپانسر پایدار یعنی هندبال وابسته به یک تصمیم مقطعی نباشد. این همان تفاوت میان «تیم داشتن» و «صاحب هندبال بودن» است. پرواز یک فرصت است. اما نباید تنها امید کرمانشاه باشد امروز باید از حضور پرواز هوانیروز در اسلام‌آبادغرب استقبال کرد. باید از مجموعه‌ای که بیش از یک دهه در هندبال فعالیت کرده و برای بازیکنان و حتی تیم‌های ملی رده‌های پایه خدماتی داشته، قدردانی کرد اما استقبال کردن به معنای چشم بستن بر واقعیت‌ها نیست و پرواز می‌تواند سال‌ها در کرمانشاه بماند و به یکی از قطب‌های هندبال استان تبدیل شود؛ اما سابقه جابه‌جایی این باشگاه در سال‌های اخیر به ما می‌گوید که مدیریت آینده‌نگر باید احتمال هر اتفاقی را نیز در نظر بگیرد.

البته کرمانشاه نباید دوباره همه تخم‌مرغ‌های خود را در سبد یک تیم بگذارد، هدف اصلی باید بزرگ‌تر از پرواز باشد، هدف باید ماندگاری هندبال کرمانشاه باشد، اگر پرواز ماند، چه بهتر، اگر ساختار پیدا کرد، چه بهتر، اگر بازیکنان بومی ساخت، چه بهتر، اما اگر روزی تصمیم به پرواز گرفت و مقصد جدیدی برای خود انتخاب کرد، نباید چراغ هندبال کرمانشاه نیز همراه آن خاموش شود.

پرواز پریدن را بلد است، کرمانشاه باید ماندن را یاد بگیرد، ماندن در لیگ برتر، ماندن در چرخه رقابت، ماندن استعدادهای بومی در هندبال، ماندن سرمایه‌های ورزشی استان و مهم‌تر از همه، ماندن چراغ روشن هندبال در کرمانشاه؛ امروز فرصت بزرگی در اختیار مدیران هندبال استان قرار گرفته است. فرصتی که می‌تواند بعد از سال‌ها، دوباره کرمانشاه را صاحب یک جایگاه ثابت در سطح اول هندبال ایران کند.
اما برای رسیدن به این هدف، فقط داشتن یک تیم لیگ برتری کافی نیست. باید پشتوانه ساخت. باید آکادمی ساخت. باید بازیکن بومی تربیت کرد. باید اسپانسر پایدار پیدا کرد. باید مربی ساخت. و باید نسلی را تربیت کرد که اگر روزی پرواز از کرمانشاه رفت، خودش بتواند در لیگ برتر بماند. موفقیت واقعی روزی است که حتی اگر پرواز دوباره به آسمان رفت، هندبال کرمانشاه همچنان روی زمین نماند.

گوشه ای مسابقاتی که به صورت زنده از رسانه خوربران پخش شده است 

خلاصه بازی ستاره ساز کرمانشاه و شهدای بازی دراز سرپل ذهاب

مسابقات هندپلو قهرمانی کشور در کرمانشاه

ست سوم و پایانی فینال جام جایزه بزرگ کرمانشاه بین زرین بزرگسالان و املاک صدف

فینال والیبال نوجوانان دختر استان کرمانشاه

گلچین گل های دور حذفی جام شهدای رمضان کرمانشاه